Kontakt | | | |

Bądźcie odpowiedzialni za ład społeczny i moralny, ład myśli i uczuć, odpowiedzialni za przyjęte na siebie obowiązki, za miejsce, jakie zajmujecie w ojczyźnie, w narodzie, w państwie, w życiu zawodowym. Tą drogą idzie się do wielkości.
Stefan Kardynał Wyszyński, Prymas Polski

Stanowisko ZG w sprawie samorządowej, administracyjnej

1. Stanowisko Zarządu Głównego Katolickiego Stowarzyszenia „Civitas Christiana”
w sprawie samorządowej, administracyjnej i terytorialnej reformy państwa
.

1. Uważamy, że państwo polskie jest dobrem wspólnym wszystkich obywateli. Wszystkie zadania państwa mają charakter służebny, a jego głównym celem powinno być organizowanie społeczeństwa dla realizacji dobra wspólnego i tworzenie warunków dla osiągnięcia dobra indywidualnego każdego obywatela.

2. Opowiadamy się za budowaniem państwa opartego o zasadę pomocniczości, która daje osobie prawo do kształtowania własnego środowiska, własnej inicjatywy i do pełnego udziału w życiu społecznym, politycznym i gospodarczym.
Państwo zbudowane na takiej zasadzie pozostawia swobodę działania różnym podmiotom życia społecznego, pobudza społeczności i jednostki ludzkie do aktywnego, samodzielnego i odpowiedzialnego wykonywania wielorakich zadań na różnych szczeblach życia publicznego – państwowego, regionalnego i lokalnego. Państwo powinno troszczyć się o swoich obywateli, ale nie odbierać im możliwości troski o siebie samych.

3. Uważamy, że u podstaw każdej reformy państwa – samorządowej, administracyjnej i terytorialnej powinny znajdować się dwie fundamentalne zasady:
• zasada pomocniczości, w zgodzie z którą państwo powinno wykonywać te zadania, które nie mogą być realizowane przez obywateli, ich wspólnoty i organizacje,
• zasada unitarności, która oznacza pełną suwerenność, jedność i niepodzielność państwa. Polska musi pozostać krajem jednolitym, w którym względy etniczne, kulturowe, historyczne nie będą uzasadniały wprowadzenia ustroju opartego o ideę federalizmu.

4. Od proponowanych reform ustrojowych państwa oczekujemy:
a) wzmocnienia integracji społecznej poprzez odbudowę i rozwój wspólnot regionalnych i lokalnych oraz przekazania im kompetencji w zakresie realizacji ich dobra wspólnego,
b) stworzenia warunków dla rozwoju samorządu terytorialnego jako formy autentycznego upodmiotowienia społeczności lokalnych, gwarantując im rzeczywistą autonomię,
c) stworzenia wydolnego, przejrzystego i poddanego kontroli społecznej systemu finansów publicznych,
d) likwidacji bałaganu kompetencyjnego i organizacyjnego, dokonania jasnego podziału kompetencji między szczebel centralny, regionalny i lokalny,
e) zapewnienia obywatelom bezpieczeństwa zbiorowego i indywidualnego oraz stworzenia warunków do sprawnego zarządzania w sytuacjach kryzysowych i klęsk żywiołowych,
f) prowadzenia dalekosiężnej i skutecznej polityki rozwoju regionalnego, polityki która doprowadzi do likwidacji dysproporcji rozwojowych poszczególnych regionów.

5. Opowiadamy się za trójszczeblowym modelem podziału administracyjnego kraju, w którym:
• podstawową jednostką samorządową i administracyjną pozostanie gmina wzmocniona finansowo i uporządkowana kompetencyjnie,
• powiat jako pośredni szczebel samorządu i nowego podziału administracyjnego oraz ważny sektor usług publicznych nie będzie naruszał kompetencyjnego i finansowego statusu gminy,
• silne województwo rządowo-samorządowe zdolne będzie do kreowania własnej polityki rozwoju regionalnego, do pobudzania aktywności gospodarczej i konkurencyjności; umocniony kompetencyjnie wojewoda jako przedstawiciel rządu będzie kierował administracją rządową.

6. Z ubolewaniem stwierdzamy, że w czasie toczącej się debaty, rząd nie przedstawił w sposób przekonywujący istoty reformy administracyjnej i terytorialnej w odniesieniu do wizji ustrojowej państwa. W tej sytuacji dyskusja o reformie przerodziła się w emocjonalny spór o liczbę województw.
W pierwszej kolejności należało określić i przedstawić funkcje i zadania państwa, województwa (regionu), powiatu oraz gminy, a później wyznaczyć relację pomiędzy poszczególnymi układami, zakres kompetencji i granice nowych jednostek terytorialnych. Bez przedstawienia czytelnego podziału zadań i kompetencji trudno zbudować racjonalny system organizacji terytorialnej kraju.

7. Przy projektowaniu reformy terytorialnej i administracyjnej kraju należy uwzględnić stan świadomości społecznej, tradycję, kulturę oraz istniejące już więzi lokalne i regionalne. Poważnym mankamentem wprowadzanych zmian jest brak szerszych konsultacji społecznych, a w efekcie nie uwzględnienie opinii wielu wspólnot lokalnych dotyczących ich przynależności do poszczególnych jednostek administracyjnych.

8. Jesteśmy przekonani, że dyskusja o regionalizacji Polski nie może dotyczyć jedynie takiego czy innego podziału terytorialnego kraju, ale powinna być także dyskusją o polskiej racji stanu i polskim interesie narodowym. Oczekujemy, że debata parlamentarna uwzględni te wszystkie istotne kryteria i warunki, a podjęte decyzje będą uzasadnione merytorycznie i społecznie akceptowane.

Laskowice Pomorskie, 30 marca 1998 r.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *